Liluko Lanaheńi litumusize mulelo wa kuyundisa lifolofolo zetisa lisinyehelo

0
27

Albertina Nakale

Windhoek-Liluko Lanaheńi ni Bupoti lihasanyize linumwana mwalibaka zechinchana-chinchana zalikiliti za naha kuyotungulula lifolofolo zetisa buino maswe bwalisinyehelo mwalibaka zepila batu.

Kakuya kasibuwabuwi wa Liluko Lanaheńi ni Bupoti, Romeo Muyunda, liluko libilaezwa kikuńatafala kwalipiho zalisinyehelo mwa sichaba zetiswa ki lifolofolo sihulu litou mutulo wa naha.  Balimi mwa Mutulo batalimani ni sinyehelo yetuna ahulu mwamasimu abona atiswa ki litou. Kubihilwe kuli, mulaka wa litou zezamaya kazelishumi kazeketalizoho kuya kuzemashumi amabeli kwa Amaupa Village litutuzi mwamasimu kutongwa ni kalubandangoti kakusiya. Hape kubihilwe kuli, litau mwamutulo wa naha likalile kubulaya likomu zabalimi. Balimi bakalile kuingwangela kakukala kubulaya litau.

Muyunda utalusize kuli, kubonahala kuli mulaka wa litou u etelezwi ki Nkungulu yebuhali mi kufilwe taelo kwababeleki kutungulula yona tou yetisa butata mwahali a litou kaufela.

Haitabe itunguluzwi, itabe ipatalazwi kuba yesikaiketa ki likwambuyu. Tou haseitumusizwe kuba folofolo ya mifilifili, itabulaiwa mi nama yayona itaneulelwa sichaba senesikeni mwanyewanyewa ni balimi balibaka zeo.

Mifilifili mwahali abatu ni lifolofolo kiyakazazi mwa mutulo wanaha, yetiswa ki litau ni litou mi liluko lifumani pene ya kulwanisa mayemo alikwateni. Muyunda ufitisize buikokobezo fapata abalimi babasinyehezwi kimasimu abona kwalitou. U patuluzi kuli, kuhasanyizwe linumwana kuzwelela kwa liluko kuyotusa mwa lilalanda kufukuza lisinyehelo. U talusize kuli, linumwana lisweli kunyakisisa mayemo amwalibaka atakonwa kukambekiwa kwa liluko kuli kutusiwe balimi babasinyehezwi. Muyunda u mwakutwisiso yakuli bulimi kisimbule samapilelo asichaba sa mwalibaka zasizo, sihulu likiliti zekeni mwanyewanyewa. Kacwalo sinyehelo yebile kwateni haikonwi kukungulelwa kwatuko. Kikamabaka acwalo liluko halipatehile katata ya mukusi kusebelisa milao yeliteni kwateni kubona kuli lisinyehelo zebile teni kwateni zanyinyifazwa kapa kuyemiswa kaputako,” kwatalusa Muyunda. Ukupile sichaba, hamoho-cwalo ni balimi kuba nipilu telele likolo hanze lisapatehile kutatulula mayemo alikwateni.

Uzwezipili kukupa sichaba kutokolomoha kuikungela mulao mwamazoho abona ni kubakupa kusebelisana bukaufi ni babeleki ba mubuso babahasanyizwe kuba tusa.

Sina litou halinzi mabapa ni libaka zabuyahi bwa sichaba mwalibaka zasizo, u kupile bolyaminzi mwalibaka zeo kutokolomoho kungundangunda busihu mwanaheńi ni kutisa mayemo akona kufilikanya litou, ili kuli lufelize kulatehelwa kibupilo bwa kamunu ni likolofalo.  Kanako ya cwale liluko lipatehile kupundulula mulao wa kamaiso ya mifilifili mwahali amutu ni lifolofolo kufumana tatululo yamisunga yeli kwateni. “Mikopano ya kuikabela maikuto naha kabupala nebile teni kunopanopa maikuto akubona kuli mulao u alabele kwamayemo alikwateni,”a talusa.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here