Okuza ko Bethanie, Otjomuise Oku kapita ko Zombuzovindimba

3
23

O Otjomuise na Bethanie

Omayuva wo ma suviro inga ozondjira ma ze hunga otupa tuvari twehi mo vi tjitwa vivari vyombazu vyo Vaherero nOvambanderu.

Movitjitwa vivari mbya momayuva yevari yo ma susiviro inga, onganda indji yo kawe yonÿonÿu otjiwana tjo tji zemba matji yambere oku yaruka kOmbara Zemburuka nganduu tjima tjiyeya ku Zemburuka nguri Ombara Eerike Zerauea ondekurona ya Zemburuka.

Nandarire kutja ovitjitwa imbi kavipasanene oruveze kutja avi hatjitirwa tjimwe ovyo kavina kupanguga tjinga aviyevai avina orupe nOtjiÞiro Otjindjandja. Otjitjitwa tjarwe otjehi tja Zombizovindimba.

Vakuwa ovanatje vandambi nu otjima vetjiti oku kazemburuka ovakuru novaÞi vao.
Tji tja tjiti kutja ovitjitwa imbi virire ovina makuruhungu okoo kutja otjiveke tji ma tjiyende o Namibia ma ri indju Omuhaamise wOndjuwo yOzoveta yehi rOvandoitji. Nandarire kutja pena ozondjambo zokutja ozohoromende azeembari inÿa zeri poo kutjivisa onÿuvasaneno yokutja zekaende pamwe komurungu mombatero ndji zekare nayo ku kwerikamba ombatero yaimba mba mbaihamisisirwe iyo vita vyo 1896, 1904 nganduu ko 1908, omambo kovitavi vyomita okoo kutja ayo ozoromende inda zautu oku hurasana no ku managansa omarama ngunda pup e hina kitjiukiwa kuwa kutja tjii hapo omutjike poo omo tjikwaye. Omahaka yeri pokutja oku neneparisa no ku tandavarisa ombatero yap eke ku imba vovanene mba i hamisirwe iyovita imbi.

Ngunda aperi nao ozondjira zarwe ma ze hungama Ozombuzovindimba mouye wa Tjinene. Ozombu omuzepe wovina vyetu kutja Ovakwena, Ovaherero nOvambanderu oku vautire oku yandekewa okwiisira keraa no mu yandeke no muhuure worupra rovita rohoromende yo huurire yOvandoitji, nguri Ongenarara Lothar von Trotha.

Ombura indji omazemburukiro inga we Raa romayanderko vo mu hoko mbuhungira eraka rOtjiherero otji ra pitisiwa na ri tjiukisiwa kouye na kovina mbya hungamisiwa vyo, imbi vya kOuherero. Oo tjiwana puye ku sanena ku tja sana ndinondi. Nu mo mbii indji opu tji tezera ondambo yo mbinÿu yotjiwa¿a oyo ndji ma itamunisa ozo komiti zOtjitiro Otjindjandja azeembari naindji yOvawena.

Otjiveke ihi atjihe otjo rupa ro ma zemburukiro wo zo mbura ozoetja 111 zOtjiÞiro Otjindjandja ovitjitwa vyautire muno. Ovyo vya kautirire kehi rOzongwena ozondekurona azehe zOtjitiro iho mu za woronganene.

Tjari otji tjitwa jtva ra ra peke okuza ko mbazu nganduu ko ma kuruhungi waszo. Ozo za zire okuza mehi retu oveni ra Kawakovere kOzombwa za Kuzema nganduu ko Tjauana na South Africa. Otja tji kuza kujta ovo vetjita nao otjinga va tjitire ovandu va Hengua. Kaari ovo porwe vari owo avehe otja tjinga va hungamisirirwe iyo ndjembo ya Katjivi Tjouanga.

Yeere onganda yOngwena moupapi nouparanga wayo. Kakuna onganda ya seerwe pehi. Tjingetjo ovanane vo nganda indi kutja omo tjiporotika poo ompzombazu opuvari. Nandarire kutja yari otji tjitwa tjombazu yari ongahukiro kutja otjina ojtinene tji the veetere pamwe yari kutja paha owoye. Nu orusuvera no mbwaneno kaa ipaÞasanisiwa.

Oku kaza ko kEhi rOzongwena ko Bethanie ovandu ovajeka otji vautire oku rongerera Ozombuzovindimba. Otjinyaambiha tjo ruhose tja utire Omandaha po Komando yErapi rOtjingirine. Otjo mutu omundu moÞo kutja otji tjautire otjivepo tji tja hingi nai otji tjasana notjivepo otji puku puku.

Tji tjiri kotjinyo tjovandu nai omambo womwatje omukazo, onguri Ombara Otjitambi yOvambanderu Konduaa Nguvauva. Oritjavari ape kongorere otji tjitwa tjingejto kehi yErapi rOtjiserandu. Kakutja tjandje nai omuzema wasire.

Oritjatatu otjihuro ozoiri zo muhuka mo ndivitivi yato atji ku rama ozo ndekurona tji za karere no ma ruhoze no va kuru vazo ave okuza moine yomuhuka omunene ave ka kurama mo murungu wonnga yo mbwikiro yovyune vyo ma mukuruhungi wongutukiro mu muna wina inga wOtjitiro Otjindjandja.

Oruhoze indwi rwa kaseininine mene yo porise ya Katutura mo ku hita moma turirio inga oku kotjihuri me¿e yon a miti yohoromende ya Katutura.

Ongurova indjo ovimbumba vya kaarere kangi mondivitivi yotjihuro moruhoze ro u tjina, omuhina, oviperendero mbi nyinganyinga vyo mbyatjama nOtjitiro Otjindjandja no ngarero no vitjituwa vyimbazu vyo tjiwa¿a. Tjima ritji tjandje omuvanda imbwi wapata naimba mba rarere kangi mo ndivitivi yo tjihuro okuutira po Mbero yOministeri yOndikasaneno nOvanatje oku kawondja mo mu vanda wOngutukiro nganduu po Mberoo yOmumuranepo wOhoromende yehi rOvandoitji. Kakutja tjandje nai Omaruru na Zombuzovindimba ya pupapara.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here