Sikolo se Sinca si Kwalula Muyako mwaCaprivi

0
10

SIKOLO se sinca se si ikemezi ni kusa wela hahulu mwaketelelo ya mubuso nesi kwaluzi muyako mwasikiliti sa Caprivi mwamazazi a felile. Sikolo si inzi mwaketelelo ya mutompehi Ndopu Zakaria yali Muzamaisi ku sona sikolo se sinca se. Ndopu nali Muzamaisi wa sikolo sa Sanjo sekondali sapili. Sikolo sina ni libaka za baituti ba ba likana 305 mi lituto za sikolo leli kalile sunda ye felile. Sikolo si zibahala ka libiso la Academy for Secretarial and Computing Technology mi si inzi feela mabapa ni sikolo sa Mavuluma sekondali. “Sapili neni kile na hupula kaza baituti baba tokwa tuto sakata ye bonahala yeba kona kulifela ili tuto ye kutisa baituti bene bali fa makululu ni kuba kutiseza hape mwasikolo mwasikiliti sa luna se. Kika lona libaka le hane ni kile na ikopanya niba Likolo la Tuto, likhuta za luna za sizo, kansulu ya sikiliti ni bayahi ba sikiliti kaza mulelo wa kukwalula sikolo se sinca se sa bana ba luna, mi, ka litohonolo sibaka nesi filwe,” Muzamaisi na tumusize. Kakuya ka muzamaisi, mulelo wa sikolo kiwa kubona kuli baituti ba nanula linepo za bona za giledi 10 ni 12, ni kukena lituto ka zazi ni zazi sina baituti bafi kamba bafi ba likolo za tuto za sikiliti. “Neni kile na bona kuli baituti ba mwasikiliti neba sa ezi hande mwalitopa ze kacwalo neni boni butokwa bwa kukwalula sikolo kuli lu kone ku nanula linepo mwahalimu”. Lizazi la kakulo ya sikolo la simubuso neli kilwe la beilwa kwapata mwasilimo se. Ndopu na kile a patalaza kuli sikolo sina ni maticele ba silezi kubeya baituti ba 305 baba n`olisizwe simubuso. Na ekelize kubulela kuli maticele bana ni liseli mi bana ni mapampili a tuto a zwelela kwasikolo sesi pahami sona sa univesiti ya naha mi kacwalo una ni ciseho ya kuli bata luta ka liseli tuna, ka kukala ka kusasa kuisa mane haisi musihali sina sikolo sifi kamba sifi. Sikolo nesi n`olisizwe simubuso silimo se. Baituti ba lifa pene ya lin`olisa ye likana N$100 kubeya pene ye likana N$1 500 ya lituto kaufeela. Kono ze ni halilicwana basa kona kulifa feela pene ye likana N$200 ya kutateka ni lituto za bona kona ba bona kaza tifo ya pene kaufeela mwalikweli ze latelela ka kulifa pene ye likana N$190 ka kweli ni kweli mane haisi maungulo a sikoloti kamukana. Pene ya sikolo I kopanya litifo kaufeela za sikolo kungelela cwalo ni pene ya litatubo. Kuitutwa kuzwa la mubulo kuisa la butanu biki ni biki ka kukala ka hola yale ya 07h30 kuisa kwahola ya 17h00 inge kuna ni lipumulo ze kuswani fahali. Sikolo ha sina unifomu kono baituti ba swanela feela kutina simubuso. Unifomu ya sikolo ita I tekulwa ku yona mwasilimo se sitaha, kakuya ka Ndopu. Mukopano wa kuikambota kaza bukamuso bwa sikolo hala maticele ni bashemi no kilwe wa swaliwa mi mushemi ya zibahala ka mufumahali Brenda Mukande naize na tabile hahulu kaza sikolo se sinca se. Na ekelize kubulela kuli Muzamaisi wa sikolo ki muuna ya sebeza hahulu katata mi a sa tateka feela sika uta bona kuli usi fitisa hande kwamaungulo. “Neni kenisize mwanaka kwasikolo se sinca se kuli ni yena lizazi le lin`wi a I pelekele hande inge Ndopu mi ni tabela kuli Ndopu a tambeke zibo ni liseli la hae ku mwanake,” na ekelize. Mukande na kile a talusa kuli Ndopu u tokwa tuso ya bayahi kaufeela ba sikiliti kakuli kuyaha sikolo ku tula hahulu. “Muyaho ko sikolo si yemi kuona u supezi mi maticele ni bona ba swanela kulifiwa. Kuna ni lisebeliso feela ze sikai za sikolo ze cwale ka matafule ni zen`wi cwalo kacwalo ni biza bashemi kaufeela kuli lu swalisane kuli sikolo si kone ku hatisa mulelo wa sona ka kutala.” Ndopu u kupa bayahi kaufeela kuli ba swalisane ni maticele ba hae. Naize tuto ki liseli mi haiba I siyo bupilo bu kona kuba feela inge kupila mwatolongo.